zaterdag 12 april 2014

Indicator

Indicator



We komen de term indicator tegen in brede zin en in engere zin in de wereld van de technische analyse.

In brede zin is een indicator een kengetal dat een zekere prognotiserende functie heeft m.b.t. zaken als de economische ontwikkeling en de geldontwaarding. Een bekend voorbeeld is de Index of Leading Indicators die maandelijks in de Verenigde Staten wordt gepubliceerd. Deze kerngegevens zijn in elk geval korstondig van grote invloed zijn op de koersontwikkeling op de beurzen, vaak wereldwijd.

In engere zin is het een kengetal uit de technische analyse dat ondermeer uit koersen, omzetten, aantallen gestegen en gedaalde en andere grootheden opgebouwd kan zijn.

Er zijn in de technische analyse honderden verschillende indicatoren van zeer goed werkend tot volkomen zinloos.

Groepen indicatoren zijn:

  • overbought/oversoldindicator
  • conjunctuur indicator
  • consensus indicator
  • monetary indicator
  • breath indicator
  • contrary indicator
  • diffusie indicator
  • sentiment indicator
  • volatility indicator

Indicatoren alleen zijn niet zaligmakend


Ofwel, waarom het aanleren van chartreading zo belangrijk is. Zeker, er zijn nuttige indicatoren. Maar er bestaat geen "holy grail" onder de indicatoren. Veel traders hebben de neiging om er zelfs teveel op te vertrouwen. Of men zet zoveel indicatoren in dat er sprake is van een soort van indicator overload. En dat geeft allerlei conflicterende signalen wat het gevoel van zekerheid er voor de trader beslist niet groter op maakt. En onzekerheid leidt tot afwachten en het nemen van slechte beslissingen.

De meeste indicatoren zijn afgeleid van dezelfde data en ontlopen elkaar daardoor niet veel qua resultaten. Daarnaast moeten de meeste gerekend worden onder de zogenaamde lagging indicators wat dus zoveel zegt als dat ze de situatie van een tijdje terug aangeven. Een situatie die inmiddels aardig veranderd kan zijn. 

Het mag duidelijk zijn dat kijken naar het verleden nooit veel over de nabije toekomst kan zeggen.
Uiteindelijk is de basis van trading opvallend eenvoudig:
Heb je een long positie en de koers gaat omhoog dan verdien je geld
Gaan de koersen echter omlaag dan verlies je geld
Heb je een short positie en de koersen gaan omhoog dan verlies je geld
en gaan de koersen omlaag dan zul je geld gaan verdienen.

De koersontwikkeling is wat dat betreft eigenlijk de enige indicator die er echt toe doet. En op die koersontwikkeling moet u zich concentreren. Niet op allerlei afgeleide indicatoren.

Een blik op een grafiek kan ons direct leren of we in de buurt van een dal zitten, of de markt een trend heeft of dat de koersen zich zijdelings bewegen. Weerstanden en steungebieden zijn gemakkelijk waar te nemen. 

Chartreading, wat we hier dus duidelijk doen, is aan te vullen met bepaalde koerspatronen die zich in het verleden hebben bewezen. Ook candlesticks kunnen op dit punt een nuttige functie vervullen

Kortom, leer grafieken lezen en begrijpen. Het is van veel groter belang dan de meest exotisch samengestelde indicatoren te kunnen volgen. De grafiek vertelt uiteindelijk het verhaal. 

Dus trap niet in een overdosis indicatoren. Zoals elke overdosis is dat slecht en in dit geval vooral voor uw beleggingskapitaal.

En houd uw strategie simpel. Simpelheid is de basis van elk geslaagd systeem

Koerspatronen kunnen uw indicator vaak prima aanvullen





Gebruikte begrippen in indicator


Onderstaande begrippen die in bovenstaande tekst zijn gebruikt zijn elders op deze site gedefinieerd.

analyse
  ... De term analyse komen we in de beleggingswereld vaak tegen. Afhankelijk van de context kan het begrip verschillende betekenissen hebben...Lees meer
basis
  ... In de goederentermijnhandel is de basis het verschil tussen de contante prijs van een commodity en de koers van de...Lees meer
data
  ... eerste betekenis van data in de ict wereld hebben we het over gegevens of informatie in machinaal of elektronisch leesbare...Lees meer
economische ontwikkeling
  ... we spreken van economische ontwikkeling in een land als er behalve economische groei dan wel productiegroei ook sprake is...Lees meer
geld
  ... het ons maar al te bekende geld is in feite een geformaliseerde vorm van koopkracht of van vermogen...Lees meer
geldontwaarding
  ... onder geldontwaarding of ook wel inflatie verstaan we de teruglopende koopkracht van het geld die het gevolg is van een...Lees meer
grafiek
  ... een grafiek is een manier om een reeks getallen zoals koersen visueel weer te geven...Lees meer
kengetal
  ... een kengetal is een uitkomst uit een formule vaak als ratio of als absolute waarde waarin cijfers naar een nieuw...Lees meer
koers
  ... iedere belegger weet wat een koers is nietwaar hoewel? elder beschrijft in zijn boek een aantal denkbeelden die aardig tot...Lees meer
koerspatronen
  ... koerspatronen zijn figuren die op een chart gevormd worden door de koers en van een bepaalde periode en waar aan...Lees meer
lagging
  ... het verschijnsel lagging komen we ondermeer tegen bij de technische analyse daar slaat het op het verschijnsel dat veel technieken pas...Lees meer
leading
  ... met de term leading wordt aangegeven dat een indicator vooruitloopt op de gebeurtenis die we ermee willen voorspellen leading is...Lees meer
long
  ... het voorvoegsel long wordt bijvoorbeeld gebruikt bij longpositie in het algemeen is geeft een long positie aan dat er sprake is...Lees meer
markt
  ... we kunnen een markt in een meer abstracte zin definiëren als een plaats waar vraag en aanbod samenkomen denk daarbij...Lees meer
onzekerheid
  ... traders zijn net mensen en hebben dus last van twijfel en onzekerheid mensen denken maar al te graag in goed...Lees meer
positie
  ... de positie is de som van de openstaande contracten of trades in een bepaald beleggingsinstrument bijvoorbeeld een positie in obligaties...Lees meer
punt
  ... de punt is de kleinste eenheid waarin een koers of het verschil tussen twee koersen van eenzelfde valuta wordt uitgedrukt...Lees meer
resultaten
  ... met de verzamelnaam resultaten bedoelen we de kwartaal halfjaar of jaarcijfers wordt gebruikt in de zin van "de resultaten bekendmaken"...Lees meer
short
  ... het voorvoegsel short wordt bijvoorbeeld gebruikt bij shortpositie in het algemeen is geeft het begrip short aan dat er sprake is...Lees meer
strategie
  ... bij bedrijven spreken we van de strategie bij het beleid dat de onderneming nastreeft om bepaalde doelen te bereiken de...Lees meer
technische analyse
  ... technische analyse is omstreden volgens vele "echte beleggers" zoals ze zichzelf voor in beleggingsclubs graag noemen is technische analyse een...Lees meer
trader
  ... een trader is een handelaar of belegger die door relatief snelle aankoop en verkooptransacties winst probeert te behalen ofwe hij...Lees meer
trading
  ... trading is het veelgebruikte begrip voor handel op de financiële markten en de termijnmarkten voor grondstoffen voor de korte tot...Lees meer
trend
  ... de trend is de lastig te bepalen langere termijn beweging van een aandeel of de markt in zijn geheel...Lees meer
verlies
  ... we spreken van een verlies als de gerealiseerde opbrengst van een financiële transactie een lager bedrag opbrengt dan de investering...Lees meer
zekerheid
  ... in het algemeen spreken we van een zekerheid bij een dekking of onderpand...Lees meer
zitten
  ... het begrip zitten in de effectenwereld wordt gebruikt in de zin van "blijven zitten op een aandeel " of "blijven...Lees meer

Begrippen waar indicator in voorkomt


Onderstaande begrippen zijn elders op deze site gedefinieerd en deze term komt daar in voor.

timerhandelcryptogeld
  ... we hebben op dit weblog al eens gekeken naar tradinghulpmiddelen...Lees meer
advance decline volgens fosback
  ... Er zijn vele manieren en technieken om het aantal gestegen fondsen en het aantal gedaalde fondsen in...Lees meer
new high new low indicator
  ... bekende indicator om een indruk van de markt als geheel te geven...Lees meer
NH NL
  ... de new high new low indicator nh nl telt het...Lees meer
technische analyse
  ... technische analyse is omstreden volgens vele "echte beleggers" zoals ze zichzelf voor in beleggingsclubs graag noemen is technische analyse een...Lees meer
chaos indicator de chaos indicator
  ... de chaos indicator bestaat uit een flinke serie minimaal 8 momentum indicatoren met...Lees meer
breadth indicator
  ... de zongenaamde breadth indicator is een indicator die aangeeft of een bepaalde trend van de beurs door veel of...Lees meer
breath indicator.
  ... de breath indicator uit de wereld van de technische analyse is een indicator die de "breedte" van de markt...Lees meer
leading indicator
  ... een leading indicator is een indicator onder andere uit de wereld van de technische analyse die een omslag in...Lees meer
leading indicator
  ... een leading indicator is een indicator onder andere uit de wereld van de technische analyse die een omslag in...Lees meer
beursgraadmeter
  ... een beursgraadmeter moet een indicatie geven van het sentiment op de beurzen maar omdat in de media in het algemeen...Lees meer
beige book
  ... Een belangrijke indicator voor de fed is het zogenaamde beige book elke bank die bij de fed is aangesloten...Lees meer
leading
  ... met de term leading wordt aangegeven dat een indicator vooruitloopt op de gebeurtenis die we ermee willen voorspellen leading is...Lees meer
statistische analyse
  ... deze methode is later ontstaan dan de bekende chartreadingtechnieken waar...Lees meer
ABI
  ... De absolute breadth index ook wel afgekort tot abi is een sentimentindicator die ontwikkeld is door norman g...Lees meer
absolute breadth index
  ... De absolute breadth index ook wel afgekort tot abi is een sentimentindicator die ontwikkeld is door norman g...Lees meer
activityindex
  ... de absolute breadth index ook wel afgekort tot abi is een sentimentindicator die ontwikkeld is door norman g...Lees meer
armsindex
  ... de arms index wordt ook wel traders index trin genoemd de arms index is ontwikkeld door richard...Lees meer
diversificatie
  ... diversificatie is het spreiden van investeringen in verschillende aandelen en in verschillende sectoren en werelddelen om het risico te spreiden...Lees meer
diversificatie
  ... diversificatie is het spreiden van investeringen in verschillende aandelen en in verschillende sectoren en werelddelen om het risico te spreiden...Lees meer
alphafactor
  ... De zogenaamde alphafactor wordt gebruikt in de leer van de moderne portefeuille theorie en die voor een bepaald aandeel een...Lees meer
CCI
  ... de cci wat staat voor commodity channel indicator wordt berekend uit de afwijking van het gemiddelde van de...Lees meer
commodity channel indicator
  ... de cci wat staat voor commodity channel indicator wordt berekend uit de afwijking van het gemiddelde van de...Lees meer
consumer confidence index
  ... de consumer confidence index is ã©ã©n van de indicatoren waarop de fed haar beleid bepaalt en komt tot...Lees meer
durable goods orders
  ... de durable goods orders indicator is spraakgebruik voor één van de economische indicatoren van de fed die formeel...Lees meer
fundamentele analyse
  ... wat is fundamentele analyse onder fundamentele analyse verstaan we een methode om koers bewegingen te voorspellen middels het bestuderen van...Lees meer
ism manufacturing index
  ... een indicator waar de fed haar verwachtingen voor de inflatie op baseert is de ism manufacturing index deze...Lees meer
koers winstverhouding
  ... de koers winstverhouding wordt gebruikt om te zien of een aandeel relatief duur geprijsd is ten opzichte van andere...Lees meer
new home sales
  ... één van de indicatoren waar de fed in de usa het beleid op baseert is de new home...Lees meer
putcall ratio
  ... de theorie achter de put call ratio het speculatief gebruik van opties heeft de laatste twintig jaar een...Lees meer
relative strength index
  ... de rsi ofwel de relative strength index is...Lees meer
RSI
  ... de rsi ofwel de relative strength index is...Lees meer
traders index
  ... de tradersindex of trin wordt ook wel armsindex genoemd de tradersindex is ontwikkeld door richard w arms in 1967 en wordt ook...Lees meer
trend
  ... de trend is de lastig te bepalen langere termijn beweging van een aandeel of de markt in zijn geheel...Lees meer
vertical horizontal filter
  ... het vertical horizontal filter is een indicator die bedoeld is om aan te geven of we in een...Lees meer
volatility indicator
  ... de volatility indicator van arthur amerrill is heel simpel neem 100 keer de verhouding tussen de slotkoers van vandaag en...Lees meer
volume omzet
  ... ook wel omzet onder volume verstaan we het totale aantal aandelen obligaties of futures die verhandeld worden in een bepaalde...Lees meer
winst
  ... een onderneming verkoopt producten of verleent diensten en realiseert daarmee de omzet...Lees meer
advisory sentiment index
  ... De average directional movement index rating ofwel adxr is een indicator die gelijk is ontwikkeld met...Lees meer
employment situation
  ... het employment situation rapport is één van de economische indicatoren waar de fed haar mening over de inflatie op...Lees meer
overboughtoversoldindicator
  ... de overbought oversold oscilator is een wat ouder hulpmiddel om vast te stellen of een fonds wel erg...Lees meer
new contex index
  ... de new contex index is een indicator gebaseerd op de prijzen voor het vervoer van producten per container...Lees meer
accumulationdistributionline
  ... De accumulation distribution line indicator meet het momentum van een aandeel op basis van de veranderingen in zowel...Lees meer
accumulationdistributionindicator
  ... De accumulation distribution indicator is ontworpen door larry williams en beschreven in zijn boek "how i made a...Lees meer
accumulation swing index
  ... De accumulation swing index is ontwikkeld door de bekende technisch analist welles wilderde accumulation swing index vergelijkt de...Lees meer
averagedirectionalmovementindex
  ... De average directional movement index ofwel de adx is een indicator ontwikkeld door jwelles wilder om de...Lees meer
ADX
  ... Aed is de internationale valutacode van swift voor de dirham de dirham is de munteenheid van de verenigde arabische...Lees meer
average directional movement index
  ... De average directional movement index rating ofwel adxr is een indicator die gelijk is ontwikkeld met...Lees meer
average true range
  ... De average true range komen we veel tegen in publicaties op het gebied van technische analyse en trading...Lees meer
armoedegrens
  ... onder de zogenaamde armoedegrens verstaan we een inkomensniveau waar beneden een individu of een huishouden als levend in armoede dat...Lees meer
mcclellan oscillator
  ... de mcclellan oscillator genoemd naar de ontwerpers sherman and marian mcclellan behoort tot de breath indicatoren maar is iets...Lees meer
oscillator
  ... een oscillator is een indicator uit de technische analyse...Lees meer
stochasticrsi
  ... de rsi van wilder is een indicator waarop in de loop van de jaren heel wat varianten zijn gemaakt...Lees meer
superbowlindicator
  ... de superbowl indicator is één van die bizarre indicatoren die de beleggerswereld nu eenmaal rijk is en waar altijd...Lees meer
swingpoint
  ... een swingpoint is een duidelijk aanwijsbaar punt in een koersgrafiek waar de koersen duidelijk zichtbaar van richting veranderen we...Lees meer
rho
  ... onder rho een van de zogenaamde grieken verstaan we in de optieterminologie een indicator die de gevoeligheid van optieprijzen aangeeft...Lees meer
monetaryindicator
  ... een monetary indicator is een indicator die uitgaat van het principe dat er een omgekeerde relatie bestaat tussen de...Lees meer
lagging indicator
  ... een lagging indicator is een indicator die een trend eerder bepaald door de leading indicators bevestigt of ontkent...Lees meer
lagging
  ... het verschijnsel lagging komen we ondermeer tegen bij de technische analyse daar slaat het op het verschijnsel dat veel technieken pas...Lees meer
member short ratio
  ... de member short ratio of msr is een sentiment indicator die de short selling dus het verkopen van...Lees meer
trend exhaustion index
  ... de trend exhaustion index of tei behoort tot de minder bekende indicatoren en is bedoeld om te waarschuwen...Lees meer
trendscore
  ... de trendscore is een simpel te berekenen indicator die aangeeft of er sprake is van een trend...Lees meer
upside downside ratio
  ... de upside downside ratio indicator wordt eenvoudig berekend uit...Lees meer
mcclellan summation index
  ... de mcclellan summation index behoort tot de zogenaamde breath indicatoren en is afgeleid van de mcclellan oscillator eveneens...Lees meer
zscore indicator
  ... ook de zscore indicator is een afgeleide van de zogenaamde bollingerbands...Lees meer
chicago purchasing managersindex
  ... een indicator waarop de fed de prognoses van voor de inflatie bepaalt is de chicago purchasing managers...Lees meer
consumer price index
  ... de consumer price index of cpi behoort tot de indicatoren waarop de fed haar beleid omtrent inflatie bepaalt...Lees meer
CPI
  ... de consumer price index of cpi behoort tot de indicatoren waarop de fed haar beleid omtrent inflatie bepaalt...Lees meer
electioncyclus
  ... de election cyclus ook wel presidential election cycle of presidentcyclus genaamd is het verschijnsel dat...Lees meer
gross domestic product
  ... het gross domestic product ofwel gdp is een belangrijke indicator voor de fed bij het voorspellen van het...Lees meer
MACD
  ... de moving average convergence divergence is eer bekend onder de afkorting macd en is ontwikkeld door gerald...Lees meer
moving average convergence divergence
  ... de moving average convergence divergence is eer bekend onder de afkorting macd en is ontwikkeld door gerald...Lees meer
accumulation day (Williams)
  ... Larry williams ontwikkelde de accumulating distributing indicator tussen 1960 en 1970 om uit te vinden wat de...Lees meer
distribution day (Williams)
  ... williams accumulating distributing indicator larry williams ontwikkelde de accumulating distributing indicator tussen 1960 en 1970 om uit te vinden wat de...Lees meer
true high (Williams)
  ... larry williams ontwikkelde de accumulating distributing indicator tussen 1960 en 1970 om uit te vinden wat de...Lees meer
true low (Williams)
  ... larry williams ontwikkelde de accumulating distributing indicator tussen 1960 en 1970 om uit te vinden wat de...Lees meer
williams accumulating distributing indicator
  ... larry williams ontwikkelde de accumulating distributing indicator tussen 1960 en 1970 om uit te vinden wat de...Lees meer
norton high low indicator
  ... de norton high low indicator maakt gebruik van de demand index en de stochastics...Lees meer
bull bear ratio
  ... de bull bear ratio valt in de groep van de sentimentsindicatoren en is gebaseerd op een ondervraging van...Lees meer
two times and jump indicator
  ... de two times and a jump indicator is een zogenaamde monetary indicator ontwikkeld door norman...Lees meer
zigzagindicator
  ... de zogenaamde zig zag indicator of kortweg de zigzag is een indicator die vooral de trends uit het...Lees meer
contraryindicator
  ... een contrary indicator is een indicator die een koopsignaal geeft als alle beleggers pessimistisch zijn en een verkoopsignaal als...Lees meer
signal generated exit
  ... de signal generated exit is een exitstrategie uit de moneymanagement technieken...Lees meer
demandindex
  ... de demand index is een leading indicator waarbij prijs koers en en volume gegevens worden gecombineerd...Lees meer
directmovement indicator
  ... de direct movement indicator is een begrip uit de technische analyse twee lijngrafieken waarin koersbewegingen naar boven tegenover...Lees meer
DMI
  ... de direct movement indicator is een begrip uit de technische analyse twee lijngrafieken waarin koersbewegingen naar boven tegenover...Lees meer
moneyflowindicator
  ... een moneyflow indicator is een indicator die zowel koers als volume in de berekening meeneemt moneyflow indicator is een verzamelnaam...Lees meer
overbought oversold indicator
  ... de overbought oversold indicator is een een indicator uit de technische analyse die probeert aan te geven of...Lees meer
personal income and consumption
  ... de personal income and consumption indicator één van de economic indicators van de fed staat ook bekend...Lees meer
philadephia FED
  ... de zogenaamde philadephia fed is een regionale index met betrekking tot de ontwikkelingen in pennsylvanië new jersey en delaware...Lees meer
commodity selection index
  ... de commodity selection index of csi is afgeleid van de adxr die we in de wereld van de...Lees meer
CSI
  ... de commodity selection index of csi is afgeleid van de adxr die we in de wereld van de...Lees meer
GNP
  ... het gross national product ofwel gnp is de totale waarde van goederen en diensten geproduceerd in een...Lees meer
gross national product
  ... het gross national product ofwel gnp is de totale waarde van goederen en diensten geproduceerd in een...Lees meer
stochastics
  ... de stochastics is een oscillator die de relatieve positie...Lees meer
elder force
  ... de elder force indicator is ontwikkeld door elder in 1989 de indicator geeft de kracht aan waarmee de bulls en...Lees meer
new contex index
  ... de new contex index is een indicator gebaseerd op de prijzen voor het vervoer van producten per container...Lees meer
odd lot balance index
  ... om de odd lot balance index te berekenen worden de " odd lot verkopen" gedeeld door de...Lees meer
procent b indicator
  ... de zogenaamde procent b indicator is een afgeleide indicator van de zogenaamde bollingerbands...Lees meer
trix
  ... de trix indicator is een combinatie van drie exponentiële gemiddelden waarbij de eerste een gemiddelde is van de koers de...Lees meer
advance decline volgens haurlan
  ... Één van de manieren om de advance decline gegevens het verschil tussen de dagelijks gestegen en gedaalde...Lees meer
advance decline volgens nicoski
  ... We spreken van een adverse excursion als we een bepaalde richting van de beurs of een aandeel voorspellen en...Lees meer
procent b
  ... de procent b indicator of ook wel procb genoemd is een afgeleide indicator van de zogenaamde bollingerbands...Lees meer
producentenvertrouwen
  ... het producentenvertrouwen is een door het cbs samengestelde indicator waarin de mening van producenten over zaken als orderportefeuille voorraden en...Lees meer
procentuele afwijkingindicator
  ... dat in de technische analyse een goed werkende indicator zoals de procentuele afwijking indicator soms heel eenvoudig kan...Lees meer
breakoutsystem
  ... het zogenaamde breakout system vinden op verschillende plaatsen terug in de technische analyse met name bij forex traders is...Lees meer
koopsignaal in de technischeanalyse
  ... een koopsignaal in de technische analyse wordt gegeven vanuit een koerspatroon het doorbreken van een weerstandslijn...Lees meer
negative volume indicator
  ... de negative volume indicator of nvi wordt alleen berekend als het volume lager is dan de dag ervoor...Lees meer
notis procent v indicator
  ... de notis procent v indicator of ook wel de notis %v is een indicator gebaseerd op volatility...Lees meer
weighted close indicator
  ... de weighted close indicator is een normaal voortschrijdend gemiddelde van hoogste van de dag + laagste van...Lees meer
employmentcostindex
  ... Één van de indicatoren waar de fed rekening mee houdt bij het vaststellen van het beleid is de...Lees meer
IFO indicator
  ... de ifo indicator is de toonaangevende index voor het vertrouwen van het duitse bedrijfslevenproducentenvertrouwen...Lees meer
initial claims
  ... de initial claims indicator geeft het aantal mensen dat voor de eerste keer een beroep doet op een werkeloosheidsuitkering...Lees meer
production and capacity
  ... de industrial production and capacity utilization indicator meet de output van fabrieken mijnen en nutsbedrijven...Lees meer
DMI
  ... de dmi ofwel de directional movement indicator behoort tot de familie van de trendindicatoren vaak wordt de indicator gebruikt als...Lees meer
consumer confidence measures
  ... de consumer confidence measures is een economische indicator die het vertrouwen weergeeft van de consument in de economie...Lees meer
diffusie indicator
  ... de diffusie indicator is een statistisch instrument waarmee men een groot aantal geselecteerde economische gegevens meet die zich als...Lees meer
variabele
  ... onder een variabele van een indicator of een tradingsysteem verstaan we een instelbare grootheid waarmee de werking wordt beïnvloed neem...Lees meer
market facilitation index
  ... een relatief onbekende indicator is de market facilitation index ofwel de mfi de berekening van de mfi is eenvoudig...Lees meer
consumentenvertrouwen
  ... het consumentenvertrouwen is een door het cbs samengestelde statistiek die informatie geeft over het vertrouwen en de verwachtingen van consumenten...Lees meer
beurs consensusindicator
  ... de consensus indicator is een sentimentindicator die de zogenaamde consensus aangeeft ofwel in hoeverre de diverse analisten het...Lees meer
Elder ray
  ... de "elder ray" indicator is ontwikkeld door elder in 1989 en komt uitgebreid aan bod in zijn boek...Lees meer